Ontstaan
Langs de Noord Groningse kust kunnen we vijf gebieden onderscheiden, elk met een eigen karakter.
De kuststreek ontstond na de laatste ijstijd, het water steeg en er vormde zich een waddenzee.
Dollard
In het uiterste noordoosten, tussen Nieuwe Statenzijl en Termunterzijl, ligt de Dollard. Lopende op de zeedijk ziet u landinwaarts lange smalle polder, zoals de Carel Coenraadpolder en de Reiderwolderpolder. In de buurt van Termunterzijl worden de polders wat vierkanter. Richting zee, hier de Dollard, ziet u brede kwelders.
Langs de Eems
Langs de Eems, dat is tussen Termunten en de Eemshaven vindt u verschillende havens.
Aan de oostkant ligt de schitterende recreatie– en vissershaven van Termunterzijl, verder naar het westen de industriehavens Delfzijl en de Eemshaven. Hier ziet u langs de kust vrijwel geen meer kwelders.
Noord Groningse polders
Ten westen van de Eemshaven ligt een aantal vrij jonge polders, zoals de Emmapolder, Eemspolder en de Noordpolder. In het landschap ziet u nog veel oude dijken, slaperdijken. Hier zijn langs de kust wel weer brede kwelders en hier en daar nog landaanwinningwerken. In de polders vindt u natuurlijk boerderijen.
Twee families, Reinders en Teenstra, hebben een belangrijke rol gespeeld in de ontwikkeling van de landbouw en veeteelt. Ze waren eigenaar van de boerderijen Groot Zeewijk en Arion.
Marnestreek
Het land van wierden en maren. Vroeger het stroomgebied van de riviertje de Marne en de Hunze. Nu loopt hier als hoofdwaterader het Reitdiep, met vele vertakkingen. Reeds omstreeks het begin van onze jaartelling vestigden zich de eerste bewoners op een hoge kwelderwal rond Baflo. Iets later ontstonden hier tientallen wierdedorpen. Als u tijd hebt, moet u zeker een kijkje nemen in enkele van die dorpen.
Lauwersmeer
Eens Lauwerszee.... tot in 1969 de dijk tussen dit meer en de Waddenzee was gesloten. 9100 Ha Waddenzee was toegevoegd aan het grondgebied van de provincies Groningen en Friesland. 2000 Ha bleef water, een meer dus, een deel werd militair oefenterrein en de rest werd natuurgebied.
De vroegere Ommelanden
De landschapen rond de stad Groningen werden van oudsher bewoond door de Friezen en hun nageslacht. Blijkbaar andere mensen dan die van de Stad. Stadjers en Ommelanders lagen elkaar niet zo, of beter gezegd: de Stad wilde de baas zijn, de belangrijkste. Ze eiste bijvoorbeeld met uitsluiting van alle andere plaatsen het stapelrecht op, kwam in het bezit grote stukken land in de Ommelanden. Tot 1594 behoorde de stad tot het bisdom Utrecht en was tot kort daarvoor eigenlijk wel medestanders van de Spanjaarden. De Ommelanden behoorden tot het Bisdom Munster.
Stad en Ommelanden, Vetkopers en Schieringers hebben vele 'machtstrijden' gestreden.
